oryginalny dźwięk MP-40

Dwie wojny: boliwijsko-paragwajska [1932-1935] oraz domowa w Hiszpanii [1936-1939], gdzie brały udział także jednostki niemieckie z Legionu Condor, spowodowały zmiany w poglądach decyzyjnych kręgów wojskowych III Rzeszy. Wiele gorących dyskusji dotyczyło nowoczesnego uzbrojenia piechoty w przyszłych konfliktach. Szczególne znaczenie miała wojna w Hiszpanii, która dała Niemcom oprócz doświadczenia, możliwość przetestowania sprzętu, a także wiedzę nad skutecznym użyciem pistoletów maszynowych. MP.38 narodził się właśnie w wyniku doświadczeń wyniesionych z pól bitewnych tej wojny...

Konstruktorem MP.38, a następnie jego wersji rozwojowych: MP.38/40 i MP.40 był inż. Heinrich Vollmer - jednak mimo to, po dziś dzień pistolet ten błędnie nazywa się "Schmeisserem".

Na początku 1938 Urząd Uzbrojenia Wojsk Lądowych [Waffenamt des Heeres] złożył zamówienie na nowy pistolet maszynowy kierownictwu Erfurter Maschinenfabrik [ERMA].

MP.38

MP.38

Porównanie: MP.38 [góra] i MP.40 [dół].

MP.38
MP.38
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Na aukcjach w USA pistolet maszynowy MP.38 w takim stanie można kupić za 12.000 $

W tym czasie kierownictwo ERMA prawdopodobnie dysponowało już gotowymi prototypami i pełną dokumentacją nowego pistoletu maszynowego. W sierpniu 1938 broń weszła w skład etatowego uzbrojenia piechoty jako "Maschinenpistole 1938" [MP.38]. W pierwszej kolejności uzbrojenie trafiło do załóg czołgów i wozów opancerzonych, a od 1940 do pozostałych formacji.

MP.40 rozłożony do czyszczenia.

  Główne zespoły pistoletu to:

- zamek z rączką do napinania

- teleskopowy mechanizm powrotny ze sprężyną powrotną i iglicą

- szkielet: lufa z szyną podporową, komora zamkowa, gniazdo i zatrzask magazynka

- kolba: korpus rękojeści, kolba z zatrzaskiem, komora spustowa, pokrywa komory spustowej, język spustowy,

- magazynek.

MP.38 był bronią samoczynną o nieruchomej lufie. Działał na zasadzie odrzutu zamka swobodnego, strzelał tylko ogniem ciągłym z otwartego zamka, był zasilany z 32 nabojowego magazynka pudełkowego. Cechował się zastosowaniem szeregu nowatorskich rozwiązań, takich jak składana metalowa kolba [pierwsza na świecie], brak łoża w klasycznym rozumieniu [zastosowano zamiast niego elementy z tworzyw sztucznych]. Sprężynę powrotną umieszczono w składanej teleskopowo osłonie [patent Vollmera z 1933].

pasek do MP-40

Lufa kalibru 9 mm, o 6 bruzdach prawoskrętnych, miała masywne pogrubiające się ku komorze nabojowej ścianki - zapewniało to skuteczne chłodzenie w czasie strzelania. Na końcu lufy nakrętka chroniąca gwint - służyła do mocowania nasadki do "ślepego strzelania". Dalej znajdowała się muszka w pierścieniowej osłonie oraz hak i podkładka w kształcie wydłużonej szyny - ich celem było zapobieżenie ewentualnemu wpadnięciu broni do środka podczas strzelania z wnętrza pojazdu pancernego jak i amortyzacja lufy opartej o krawędź szczeliny strzeleckiej.

Lufę mocowano na gwint do komory zamkowej w kształcie rury otwartej z tyłu. Na komorze mocowano celownik szczerbinkowy o dwu nastawach 100 i 200 m. W przedniej części komory, po prawej stronie wykonano okienko wyrzutowe łusek i mocowano obsadę magazynka umożliwiającą jego wkładanie od dołu. Od wewnątrz obsada magazynka miała zamontowany wyrzutnik. Wzdłuż prawego boku komory wykonano podłużny otwór, w którym pracowała rączka zamkowa, w jego tylnej części znajdował się dodatkowy otwór, umożliwiający zabezpieczenie napiętego zamka. Pozostałe części broni to łoże z bakelitu zespolone z rozbudowanym chwytem pistoletowym, kryjącym w sobie urządzenie spustowe.

Łączyły się one z komorą obrotowym zaczepem. Do chwytu, na obrotowej osi blokowanej sprężynującym przyciskiem [naciskać z lewej], dołączona była składana kolba wykonana z profili stalowych. Jej stopka również zamontowana była na osi, co pozwalało na całkowite złożenie kolby pod lufę. Nad zawiasem kolby umieszczono otwór do pasa nośnego.
Trzon zamkowy w kształcie walca z zamocowanym sprężynującym wyciągiem i rączką zamkową. W otwór w trzonie zamkowym wchodziła iglica na masywnej żerdzi. Na żerdzi iglicy założona była spiralna sprężyna powrotna, osłonięta częściowo trzonem iglicznym, a w dalszej części dwoma nachodzącymi na siebie teleskopowo rurkami. Wewnątrz żerdzi iglicy sprężyna zderzaka zakończona prętem.

parciane ładownice, paczka amunicji i przyrząd do ładowania magazynka MP.40

MP.40 był wersją rozwojową MP.38, w którym to w czasie eksploatacji wykryto dość niebezpieczne i nieekonomiczne mankamenty. Do tego pierwszego zaliczało się mało skuteczne i bezpieczne blokowanie broni przed strzałem przypadkowym, a do tego drugiego jednostkowe koszty produkcji. W MP.40 zmieniono rączkę [w postaci prostego haka] na dwuczęściową rączkę, której zewnętrzna część blokowała zamek w przednim położeniu. Innowacja wydatnie poprawiła bezpieczeństwo eksploatacji broni. Zmieniono również technologię produkcji: z obróbki skrawaniem [co było pracochłonne i przez to drogie] na tłoczenie, spawanie punktowe i lutowanie twarde.

W czasie II wojny światowej wyprodukowano łącznie ok. 1,2 mln egzemplarzy MP.38 i MP.40 wraz z różnymi ich odmianami. Od 1938 produkowano je w Erfurter Maschinenfabrik, od 1940 w Waffenfabrik Steyr, a od 1941 dodatkowo w C.G. Haenel. Niektóre części do MP.40 podczas okupacji produkowano także w warszawskiej Państwowej Fabryce Karabinów przy ul. Dworskiej 28. Jesienią 1939 fabryka została przejęta przez koncern "Steyer-Daimler-Puch" z siedzibą w Wiedniu.

W roku 1941 Hugo Schmeisser opracował kolejną modyfikację peemu, która na uzbrojenie armii niemieckiej weszła pod oznaczeniem MP-41.

Do wiosny 1940 tzw. "polska inteligencja" łudziła się, że Francuzi są naszymi sojusznikami...

Jednak oni szybko wdziali "nowe mundury", i choć wcześniej "nie chcieli umierać za Gdańsk", później masowo ginęli za małe "sowieckie dziury", o których istnieniu wcześniej nie mieli zielonego pojęcia...

W roku 1942 pojawiło się nowe gniazdo magazynka, zwijane i zgrzewane z blachy. Ponieważ jego ścianki były cieńsze niż dotychczas frezowanego, usztywniono je wygniatając w nich poziome żebra, które stały się charakterystycznym znakiem rozpoznawczym MP 40.

Dane techniczne MP.40

kaliber / amunicja9 mm / 9x19 mm Parabellum
masa bez magazynka4 kg
masa z pełnym magazynkiem4,64 kg
masa pełnego magazynka0,64 kg
pojemność magazynka32 naboje
długość z kolbą rozłożoną833 mm
długość z kolbą złożoną630 mm
szybkostrzelność teoretyczna350-400 strz./min
szybkostrzelność praktyczna80-90 strz./min
zasada działaniaodrzut swobodnego zamka / tylko ogień ciągły
ogień skuteczny200 m

MP.40

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

Śródmieście - chwila odpoczynku
Stanowisko na Powiślu

Ciekawostka...
Jugosłowiański pistolet maszynowy M56. W broi wykorzystano składaną kolbę z MP.38/40.